Podokoniyoz, filaryal olmayan fil hastalığı olarak da bilinir; alt ekstremitelerin lenf damarlarını etkileyen, bulaşıcı olmayan jeokimyasal bir hastalıktır.
Topraktaki mineral parçacıklara karşı gelişen anormal bir inflamatuvar (iltihabi) reaksiyon sonucu ortaya çıkar ve bu durum lenfödem ile fil hastalığına (elefantiyazis) yol açar.
Başlıca belirtileri alt ekstremitelerde şişlik ve şekil bozukluğudur. Bu aşamaya gelmeden önce, bacaklarda yanma veya kaşıntı hissi görülür; ardından lenf sıvısının dışarı sızdığı plantar ödem gelişir ve bu durum hiperkeratoz, yosun benzeri papillomlar ve parmaklarda sertlik ile birlikte ilerler.
Tanı, klinik öykü ve fizik muayene ile konur; tanıyı doğrulamak amacıyla kan testi de yapılması önerilir.
Hastalığa karşı mücadelede, ayakkabı kullanımı ve ev zeminlerinin uygun şekilde kaplanması en önemli korunma yöntemleridir. Hastalık ortaya çıktığında, ayakların su ve nötr sabunla yıkanması, antiseptik ve yumuşatıcıların kullanımı, nemlendirici (humektan içeren) kremler, bacakların yukarı kaldırılması ve kompresyon bandajları uygulanması önerilir. İleri vakalarda cerrahi müdahale gerekebilir.
- Molyneux DH. Tropical Lymphedemas — Control and Prevention. New England Journal of Medicine (2012). 366 (13): 1169-1171
- Davey G, Tekola F, Newport MJ. Podoconiosis: non-infectious geochemical elephantiasis. Transactions of the Royal Society of Tropical Medicine and Hygiene (2007). 101 (12): 1175-1180
- Phillips, RO, Deribe K, Tomczyk S, Tekola-Ayele F. Ten Years of Podoconiosis Research in Ethiopia. PLoS Neglected Tropical Diseases (2013). 7 (10): e2301
